Năm 2017, tôi mất 200 triệu VND vì tin một "mentor" ICO. Bài học đắt nhất của tôi: đừng bao giờ đánh đổi tự do lấy sự tiện lợi.
Tuần này, Hàn Quốc tuyên bố nới lỏng quy định ngoại hối, mục tiêu đưa won trở thành đồng tiền toàn cầu. Các bản tin chính thống nói về "tự do hóa tài chính". Nhưng tôi thấy một câu chuyện khác: nó giống như một cố gắng tuyệt vọng của hệ thống củ để bắt kịp tinh thần phi tập trung.
Hãy nhìn vào bối cảnh: Hàn Quốc đang đối mặt với áp lực suy giảm dân số (tỷ lệ sinh thấp nhất thế giới 0,72), tăng trưởng kinh tế chậm lại (tiềm năng chỉ còn ~2%) và phụ thuộc quá mức vào xuất khẩu (40% GDP). Họ muốn đưa won vào giỏ SDR của IMF, nhưng điều đó đòi hỏi tự do hóa tài khoản vốn - một canh bạc "bất khả tam giác" nổi tiếng.
Theo kinh nghiệm phân tích mã nguồn của tôi trong các dự án ICO ngày xưa, một hệ thống được xây dựng trên sợ đồ tập trung dù có mở cửa đến đâu cũng chỉ là mở cửa theo ý mình. Hàn Quốc sẽ giữ lại quyền kiểm soát khi khủng hoảng xảy ra - giống như mọi ngân hàng trung ương khác. Đây không phải là phi tập trung.
Đặt nó cạnh dữ liệu: năm 2024, lần đầu tiên, một quỹ hưu trí Hàn Quốc (National Pension Service) đã phân bổ 2% danh mục vào các quỹ ETF Bitcoin giao ngay ở Hong Kong. Cùng lúc, chính phủ Hàn Quốc đang thúc đẩy CBDC (won kỹ thuật số) và thí điểm cho phép ngân hàng phát hành stablecoin. Đây không phải là một mâu thuẫn? Một mặt họ muốn tự do, mặt khác họ muốn kiểm soát.
Tôi nhìn thấy một cơ hội ngược dòng tại đây. Chính những người Hàn Quốc, sau khi chứng kiến các vụ bê bối Terra-LUNA và FTX, sẽ càng ý thức hơn về giá trị của tự chủ tài chính. Theo một báo cáo của Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc, lượng giao dịch tìm ẩn (P2P) bằng KRW trên các sàn phi tập trung đã tăng 40% trong quý I/2024, trong khi khối lượng giao dịch trên sàn tập trung Upbit giảm.
Điều phản trực giác: thị trường đang cho rằng chính sách nới lỏng này sẽ thúc đẩy dòng vốn ngoại vào Hàn Quốc. Còn tôi lại nghĩ ngược lại: nó có thể đẩy dòng vốn chảy ra khỏi hệ thống ngân hàng truyền thống vào các kênh phi tập trung. Lý do: Khi bạn cho người dân nhiều tự do để chuyển tiền ra nước ngoài, họ sẽ tìm đến nơi có lợi suất cao hơn và quyền riêng tư tốt hơn - mà crypto là lựa chọn tối ưu trong bối cảnh lạm phát toàn cầu tiếp diễn.
Tôi đã từng chứng kiến điều tương tự với Trung Quốc năm 2015-2016: khi họ nới lỏng kiểm soát vốn, dòng vốn “trốn” đã đổ xô vào Bitcoin, đẩy giá lên định. Hàn Quốc lần này cũng vậy, nhưng với một thị trường crypto đã trưởng thành hơn, có thể sẽ có một đợt sông ở các giao thức DeFi cho phép giao dịch bằng won mà không cần qua ngân hàng.
Nếu bạn là một nhà đầu tư crypto, đừng chỉ nhìn vào giá BTC. Hãy theo dõi lượng chuyển KRW ra khỏi các sàn tập trung Kỳ Hàn, và lượng liquidity trên các pool ký gửi bằng won trên Uniswap/Curve. Đó mới là tín hiệu thật.
Tôi học từ scam, không phải từ thành công. Và scam lớn nhất mà tôi thấy bây giờ là tin rằng một chính phủ sẽ thật sự trả tự do cho bạn. Khi Hòn Quốc mở cửa, họ làm điều đó để giữ quyền kiểm soát. Còn DeFi thì không - nó chỉ có một cánh cửa duy nhất: hợp đồng thông minh mà bạn đọc được.
Đã đến lúc quyết định bạn chọn bên nào.